De pH-waarde

De pH-waarde is een van de belangrijkste factoren voor alle levende wezens in het water. Ideaal voor een tuinvijver zijn waarden die hoger zijn dan pH 7 tot 8,5. Vroeg in de ochtend kunnen deze waarden ook iets onder en ´s avonds kunnen ze iets boven deze ideale waarden liggen.

De pH-waarde is een richtlijn voor de sterkte van een zuur of een base.. Deze waarde wordt ingedeeld in een scala van 0‑14. Zuiver water wordt met een pH-waarde van 7 als neutraal beschreven, leidingwater heeft in de regel een pH-waarde tussen 7,0 en 8,5. Alkalische oplossingen hebben een pH-waarde van boven de 7. Hoe hoger de pH-waarde boven de 7 ligt, hoe sterker alkalisch de oplossing is. In het huishouden zijn bijv. zeepsoorten bekend die een pH-waarde van ca. 10 hebben. Zure oplossingen hebben een pH-waarde die onder de 7 ligt. Hoe lager de pH-waarde onder de 7 ligt, hoe sterker het zuur is. Een sterk zuur is bijv. geconcentreerd zoutzuur met een pH-waarde die lager is dan 1. Maar ook dranken die koolzuur bevatten, reageren zuur. Optimaal voor een veelsoortig leven in een tuinvijver zijn pH-waarden tussen pH 7 en pH 8,5. Bij meetwaarden die onder pH 6 en boven pH 9 liggen, is bij vissen schade aan de huid en de kieuwen niet uitgesloten en deze kunnen in extreme gevallen de dood van de vissen tot gevolg hebben.

Water heeft de chemische formule H2O. Dit betekent dat zich in elke watermolecule twee waterstofatomen (H) en een zuurstofatoom (O) bevinden. Deze watermoleculen vallen uit elkaar in hydroxide-ionen met een negatieve lading (OH-) en waterstofionen met een positieve lading (H+). Als geheel gezien is de molecule dus desondanks neutraal.

De definitie van de pH-waarde werd aan de hand van de concentratie van waterstofionen vastgelegd. Om niet met onhandige getallen hoeven te werken, werd de pH-waarde als negatief logaritme van de waterstofionenconcentratie gedefinieerd. Bij een waterstofionenconcentratie van bijv. 0,01 mol/l (= 10-2 mol/l) heeft de betreffende oplossing een pH-waarde van 2.

Hoe hoger de concentratie van waterstofionen is, hoe lager de pH-waarde. Als de waarde b.v van 7 naar 6 daalt, wordt de concentratie van de waterstofionen tien keer zo hoog.